Przyroda

Dlaczego wymierają pszczoły? Winne insektycydy?

Alicja Barcikowska 19 czerwca 2013 r.

Bee-apis

Zespół masowego ginięcia pszczoły miodnej (ang. Colony Collapse Disorder, skrót CCD) to zespół chorobowy występujący obecnie masowo w koloniach pszczoły miodnej w Ameryce Północnej i Europie. Charakterystyczne dla niego jest to, że pszczoły- robotnice giną poza ulem, w którym pozostaje żywa królowa i larwy oraz zapasy miodu. Ponieważ pszczoły odgrywają niezmiernie ważną rolę w ekosystemach i w rolnictwie, zapylając większość roślin, naukowcy poświecili już dużo wysiłku szukając przyczyn CCD. Na liście podejrzanych są m.in. choroby wirusowe pszczół, atakujące je pasożyty Varroa destructor, Nosema apis i Nosema ceranae oraz środki ochrony roślin, które zakłócają działanie nawigacji u pszczół, nie pozwalając im na powrót do ula. Znaczące jest też to, że zespół masowego ginięcia pszczół najbardziej dotknął takie kraje jak USA i Kanada, gdzie i rolnictwo, i pszczelarstwo prowadzi się na skalę przemysłową. W Polsce zjawisko to też występuje, ale nie na taką skalę. Naukowcy z USA ustalili kolejny czynnik przyczyniający się do masowego ginięcia pszczół.

Dotychczas udało się ustalić, że jedną z przyczyn CCD jest używanie przez rolników bardzo popularnego środka ochrony roślin, produkowanego przez światowego giganta – firmę Bayer. Skuteczność insektycydu w walce ze szkodnikami upraw jest tak wysoka, że zapewnił producentowi sukces na całym świecie. Czynnikiem aktywnym w badanym preparacie jest pochodna neonikotyny – imidakloprid, mający właściwości owadobójcze. Specyfik ten jest neurotoksyną, czyli oddziałuje na układ nerwowy owadów, powodując m.in. ich dezorientację, a ostatecznie śmierć. Stosowany jest powszechnie jako składnik zaprawy nasiennej, mający chronić rośliny uprawne przed szkodnikami.

W kwietniu br. Unia Europejska wprowadziła dwuletni zakaz stosowania pestycydów zawierających neonikotyny. Ten czas ma być wykorzystany na dokładniejsze badania naukowe nad wpływem tych substancji na pszczoły. Tylko w Polsce do obrotu dopuszczonych jest 13 środków ochrony roślin zawierających imidachlopryd, 4 – klotianidynę i 4 – tiametoksam. W naszym rolnictwie używane są one do zaprawiania nasion rzepaku i kukurydzy, a w innych krajach UE nie tylko rzepaku i kukurydzy, ale również słonecznika i bawełny.

Wygląda jednak na to, że problem wymierania pszczół jest jeszcze bardziej złożony. W lipcu br. grupa uczonych z Uniwersytetu w Maryland i Departamentu Rolnictwa Stanów Zjednoczonych (US Department of Agriculture) opublikowała wyniki badań. Pobierano pyłek z uli pszczół zapylających różne uprawy i karmiono nim zdrowe pszczoły. Okazało się, że spada ich odporność na pasożyta Nosema Cerance. Dlaczego? Otóż próbki pyłku zawierały przeciętnie dziewięć różnych pestycydów i fungicydów, a zdarzały się próbki zawierające aż dwadzieścia jeden różnych chemicznych środków ochrony roślin. Naukowcy zidentyfikowali osiem z nich jako zwiększające ryzyko infekcji pszczół przez pasożyta nosemę. Pszczoły, które jadły pyłek zawierający pozostałości fungicydów, były aż trzykrotnie bardziej narażone na zarażenie pasożytem. Dotąd panowało przekonanie, że fungicydy, jako środki chroniące uprawy przed grzybami, są nieszkodliwe dla owadów.

Wygląda na to, że bez radykalnego ograniczenia ilości stosowanych w rolnictwie środków ochrony roślin, wymieranie pszczół nadal będzie postępować.

Źródła

Wiemy dlaczego wymierają pszczoły!

Zakaz dla neonikotynoidów

Scientists discover what’s killing the bees and it’s worse than you thought

 



Wydarzenia

earth

Krasnystaw: Konkurs plastyczny „EKO-wyzwania i rozwiązania”

15/03/2017 - 10/04/2017
20_podglad

Dzień Ziemi w Krasnymstawie, 22.04.2017

22/04/2017
sp1

Zbiórka elektrośmieci w krasnostawskiej „Trójce”

24/10/2016 - 09/11/2016
Więcej wydarzeń

Fundacja Sanctus Nemus

Fundacja Sanctus Nemus

Prześlij artykuł

Dodaj artykuł

Masz tekst, którym chcesz się podzielić?

Opublikuj go w EkoPrzewodniku!